نوشته ماتیس شوکوارت (کارآموز هتک)
آنچه که بسته شدن بازار روسیه در مورد یک صنعت و متحدان آن آشکار می کند
روسیه در 2 ژوئن 2026 مرز خود را به روی میوه های هسته دار ارمنستان بست و تجارت را درست قبل از برداشت محصول و پنج روز قبل از انتخابات پارلمانی ارمنستان تسلیح کرد.
اتحادیه اروپا (EU) با حذف عوارض واردات وارد عمل شد، اما تغییر سیاست نمیتواند فوراً زنجیره تامین را تغییر دهد. بین باغهای دره آرارات ارمنستان و خواربارفروشان اروپایی، مجموعهای پیچیده از استانداردهای خردهفروشی و تدارکات سرد وجود دارد که هیچ معافیت تعرفهای نمیتواند یک شبه آن را برطرف کند.
فصلی که هرگز اتفاق نیفتاد
این آزمایشگاه لذیذ کارخانه در ارمنستان به صورت شبانه روزی کار می کند. مردم سخت کار می کنند، با صدای بلند صحبت می کنند، می خندند. مثل یک خانواده بزرگ است. آرتیوم تادووسیان اطراف را به ما نشان می دهد، سپس در یک تراس چوبی مستقر می شود و به دره آرارات نگاه می کند. در زیر، در اواخر بعد از ظهر، هلو در آفتاب خشک می شود.
او این شرکت را در سال 2015 تأسیس کرد. او قبل از اینکه دامنه را به سبزیجات منجمد و کنسروهای درجه یک در کارخانه ای در روستای آرماویر در بامبکشات گسترش دهد، با میوه های خشک شروع به کار کرد. محصولات داخلی هستند. او می گوید: «این کالایی نیست که با قیمت ثابت فروخته می شود. “این یک صنعت است.”
این شرکت که در سال 2015 تأسیس شد، از میوههای خشک به کنسروهای مرغوب و سبزیجات منجمد تبدیل شد. هر محصول به صورت محلی تهیه می شود و با هدف ساخته شده است. همانطور که بنیانگذار می گوید: “این کالایی نیست که به قیمت ثابت فروخته می شود، بلکه یک صنعت است.”
نود درصد از تولید شرکت او به روسیه می رفت. در 2 ژوئن، یک تحریم ناگهانی بخش کشاورزی ارمنستان را در هم شکست. سازمان بهداشت گیاهی روسیه، Rosselkhoznadzor، تنها چند روز قبل از برداشت، همه انگورها و میوه های هسته دار ارمنی از جمله هلو، گیلاس و زردآلو را ممنوع کرد. محاصره ده ها هزار کشاورز محلی را از بازار صادراتی آنها منع کرد.
این یک محصول رکورد بود. هلوها روی درختان رسیده بودند، بسته بندی آن سفارشی بود و روابط با خریداران روسی به ده سال قبل بازمی گردد. سپس در یک لحظه بازار ناپدید شد.
بر خلاف همسالانش، تادووسیان یک مهلت موقت دارد: میوههای خشک نگه میدارند و به او اجازه میدهند تا در برابر طوفان منتظر بماند. با این حال، مخاطرات همچنان مطلق است. او هنوز هم می تواند همه چیز را از دست بدهد، و شرکت های همسایه در اطراف او در حال تعطیل شدن هستند.
آناتومی یک فشار
دوم ژوئن یک حادثه منفرد نبود. این پنجمین مجموعه از اقدامات روسیه بود که محصولات منشأ ارمنستان را هدف قرار داد.
اولین مورد در 22 می آغاز شد و گل های شاخه بریده را هدف قرار داد. در 23 می، آب معدنی جرموک، دو شراب و یک براندی ممنوع شد. آنچه به عنوان یک محدودیت هدفمند آغاز شد، به سرعت به یک محاصره تجاری کامل تبدیل شد. در 30 ماه مه، مسکو مصرف گوجه فرنگی، خیار، فلفل، سبزی و توت فرنگی ارمنستان را با ادعای 181 مورد آلودگی از ابتدای سال ممنوع کرد. در عرض چند روز، تحریم افزایش یافت: انگور و میوه های هسته دار در 2 ژوئن مسدود شدند و به دنبال آن سیب زمینی، بادمجان، میوه جات و میوه های خشک در 3 ژوئن به دلیل شناسایی آفات ادعایی مسدود شدند. تا 12 ژوئن، روسیه تک تک محصولات کشاورزی ارمنستان را تحت قرنطینه شدید قرار داد و خدمات حفاظت از گیاهان ارمنستان را کاملاً بی کفایت اعلام کرد.
این تحریم بر سه مکانیسم دقیق متکی است. اول، آنچه را که از بین می رود هدف قرار می دهد. از آنجایی که یک هلو نمی تواند منتظر یک مناقشه بوروکراتیک در انبار بماند، ویرانی مالی برای صادرکننده آنی و غیرقابل برگشت است.
دوم، به طور سیستماتیک هر خروجی را مهر و موم می کند. تشدید تنش در 12 ژوئن نه تنها تجارت دوجانبه با روسیه، بلکه ترانزیت حیاتی زمینی به بازارهای بازگشتی بلاروس و قزاقستان را قطع کرد.
در نهایت، زمان بندی. انگور و میوه های هسته دار در 2 ژوئن ممنوع شد. ارمنی ها در 7 ژوئن به پای صندوق های رای رفتند. این اقدامات در مجموع برای نابودی اقتصاد ارمنستان طراحی شده است، مجازاتی که مسکو در واکنش به نزدیکی فزاینده بین اروپا و دولت پاشینیان اعمال کرد.
دو خط زندگی اروپایی
با بسته شدن بازار روسیه، اتحادیه اروپا با واکنشی دو جانبه وارد عمل شد: کمک مالی مستقیم و کاهش فوری تعرفه ها.
اولین مورد 52 میلیون یورو بود که در اوایل ژوئن توسط اورسولا فون در لاین اعلام شد. بروکسل به سرعت 52 میلیون یورو را به عنوان حمایت بودجه اختصاص داد، 34 میلیون یورو را ظرف دو هفته پرداخت کرد و 18 میلیون یورو نهایی را در 2 ژوئیه در ایروان اعلام کرد. این بودجه دولتی به جای پرداخت مستقیم خسارت به کشاورزان، به طور جدی برای ارتقای زیرساخت های صادراتی ارمنستان در نظر گرفته شده است. این سرمایه ابزارهای ساختاری مورد نیاز برای چرخش به سمت بازارهای غربی را هدف قرار میدهد: خرید کامیونهای لجستیکی یخچالدار، تأمین مالی گواهیهای گرانقیمت اروپایی، و حمایت از غرفهها در نمایشگاههای تجاری بینالمللی که در آن قراردادهای جدید تضمین میشود.
دومی مربوط به تعرفه هاست. امروز یک صادرکننده ارمنی که در اتحادیه اروپا هلو می فروشد، در مرز وظیفه می پردازد. یک کشاورز اسپانیایی هیچ پرداختی نمی کند: در داخل اتحادیه اروپا، کالاها بدون عوارض گمرکی حرکت می کنند. در نتیجه، میوه ارمنی با یک ضرر مضاعف به قفسه های اروپایی می رسد: قیمت های بالاتر و مسافت های حمل و نقل طولانی تر.
این همان چیزی است که کمیسیون اتحادیه اروپا برای اصلاح آن با آنچه که اقدامات تجاری خودمختار میخواند پیشنهاد میکند: حذف عوارض بر روی هشتاد درصد محصولات ارمنستان، از جمله بیشتر میوهها، سبزیجات و گیاهان تازه که قبلاً به روسیه میرفتند. از آنجایی که این مزایا تجاری مستقل هستند، اتحادیه اروپا به طور یکجانبه آنها را اعطا کرد و در ازای آن چیزی نخواست. این یک ژست دیپلماتیک فوقالعاده است تا یک معاهده مورد مذاکره، که برای دو سال اجرا میشود و سالانه کمتر از 3 میلیون یورو برای اتحادیه اروپا هزینه گمرکی از دست داده است. به طور قابل توجهی، ارمنستان اولین کشور غیر کاندیدای بدون توافق تجارت آزاد است که چنین امتیازی را دریافت می کند.
ترتیبی که قرار است دو سال طول بکشد، در اینجا کاربرد چندانی ندارد. تادووسیان می گوید که ایجاد روابط، ساختار فروش و دفترچه تماس می تواند سال های طولانی طول بکشد. دقیقا همین عدم تطابق است که صادرکنندگان ارمنی را نگران می کند.
“این پولی نیست که ما نیاز داریم”
Tadevosyan هلو خشک تولید می کند. حتی قبل از شروع بحران، محصولات او از حداکثر دسترسی به بازاری که بروکسل میتوانست ارائه دهد استفاده میکرد، با خطوط صادراتی مستقر به فرانسه، آلمان و رومانی.
معافیت های تعرفه ای نتوانسته سر سوزن فروش روزانه او را حرکت دهد. او می گوید که یک خریدار فرانسوی معمولی به سراغ برند ارمنی نمی رود که تا به حال نام آن را نشنیده است.
“اروپایی ها مانند مردم روسیه با محصولات ارمنی آشنایی ندارند. بدون تقاضا، سوپرمارکت ریسک لیست کردن محصول را نمی پذیرد. در حال حاضر، خرده فروشان اروپایی اصلاً دلیلی برای همکاری با تولیدکنندگان ارمنی ندارند.”
مسئله اساسی هزینه ورود به بازار نیست. این فقدان کامل یک کانال فروش است. ایجاد یک مسیر خرده فروشی به اروپا یک دهه یا بیشتر طول می کشد تا روابط دقیق ایجاد شود. علاوه بر این، خردهفروشیهای غربی سطح بینظیری از دقت لجستیکی را برای ارسال یک کامیون باربری به اروپا میخواهند، دنیایی کاملاً متفاوت از ارسال کامیون به روسیه.
آنچه تادووسیان از بروکسل می خواهد نه چک است و نه معافیت، بلکه تماس های تجاری است: جلسات B2B بین خریداران اروپایی و تولیدکنندگان ارمنی، همکاری در کل زنجیره به جای اینکه در گمرک آن به تنهایی خاتمه یابد. او می گوید که پولی که اکنون پرداخت می شود، فقط کوتاه مدت را هدف قرار می دهد.
آنچه ما نیاز داریم خریداران و توزیع کنندگان اروپایی هستند. او به دنبال افرادی است که میخواهند توزیعکنندگان او در اروپا باشند، و این را به صورت چاپی میخواهد.
مقدمات از قبل در سطح وزرا فراهم شده است. در اواخر ژوئن، گئورگ پاپویان، وزیر اقتصاد ارمنستان و سفیر فرانسه در ارمنستان، چارچوبی را برای پر کردن شکاف مورد بحث قرار دادند: رویدادهای شبکه B2B، روابط شرکتی قوی تر، و کمپین های بازاریابی برای ایجاد آگاهی مصرف کننده فرانسوی. دو ماه بعد، درخواستهای فوری تولیدکنندگان دره آرارات همان دستور کار را منعکس میکند و بر نیاز مبرم برای تبدیل گفتگوهای دیپلماتیک به کانالهای خردهفروشی عملی تأکید میکند.
فرانسه نمی تواند به تنهایی بازار خود را باز کند: سیاست تجاری در انحصار اتحادیه اروپا است. بر روی کاغذ، پاریس نمی تواند به میل خود هیچ گونه اولویت تعرفه ای اعطا کند. آنچه باقی می ماند تامین مالی عمومی، ماموریت های تجاری و دسترسی به گروه های خرید خرده فروشی است که دقیقا همان چیزی است که تادووسیان درخواست می کند.
تادووسیان معتقد است که دولت های اروپایی کسانی نیستند که کشاورزی ارمنستان را نجات دهند. یافتن شرکا و توزیع کنندگان به عهده مهاجران ارمنی در اروپا است. او میگوید اگر بخواهند کمک کنند، همین الان است.
شرکت او در نمایشگاه بین المللی غذای SIAL ماه آینده در پاریس شرکت خواهد کرد. تادووسیان امیدوار است در آنجا خریدارانی برای محصولات خود پیدا کند.
اگر اشتباه تایپی پیدا کردید، می توانید با انتخاب ناحیه متن و فشار دادن CTRL+Enter به ما اطلاع دهید.


